Omschrijving van het voorwerp: eetschaal in aardewerk

Afmetingen: diameter: 410 mm ; hoogte: 105 mm

Datering: 19e eeuw

Toestand: bruikleen

Thema: archeologie


Aardewerk is een verzamelnaam voor potten, schalen, drinkbekers en kruiken, bedoeld als vaatwerk en tegels, gebakken uit klei. Onder aardewerk in eenvoudige vorm worden voorwerpen verstaan, die gemaakt zijn van leem of klei, veelal gehaald langs rivieren. Deze worden na droging gebakken en daardoor hard. De grondstof zal dan niet meer door water worden verweekt en uiteenvallen. Door de hoge temperatuur bij het bakken zijn de kleideeltjes aan elkaar geklit of gesinterd. Goede klei voor deze producten is: kaolien (China-clay), een fijne witbakkende kleisoort.
Bij gebruik van mindere soort klei kan men niet met hoge temperaturen bakken en blijft het werkstuk poreus. Deze moet dan met een glazuurlaag worden bedekt om waterdicht te worden. Voor glazuur, een glassoort, gebruikt men lood- of tinglazuur. Deze smelt bij niet te hoge temperatuur en vloeit over het oppervlak van het product. Deze glazuur kan transparant of dekkend van kleur zijn. Tevens worden glazuren gebruikt om het aardewerk van diverse kleuren te kunnen voorzien.
Keramiek wordt pas steengoed genoemd als het op een temperatuur van meer dan 1200 graden Celsius is gebakken.
Aardewerk is zachter en minder duurzaam dan porselein, maar het is veel gemakkelijker en goedkoper te maken. Vanwege de poreusheid van aardewerk dient het vrijwel altijd geglazuurd te worden.

Deze eetschaal in geglazuurd aardewerk is afkomstig van gasthof Sint-Joris in de Sint-Lenardsstraat. Het is één van de oudste herbergen van het dorp (1507). In de 19e eeuw waren er in Dudzele drie plaatsen waar rouwmaaltijden en huwelijksfeesten werden gehouden. Ook voor de benoeming van een burgemeester of aanstelling van een pastoor kon men er terecht.
Deze eetschaal zou dateren van circa 1835 toen Jan Hoemaecker de herberg uitbaatte.

Strubbe Hans, collectiebeheerder (hans@degroenetente.be)